Doğum İzni Hesaplama – Analık İzni Ne Zaman Başlar?

Doğum izni (analık izni) ne kadar sürer?

4857 sayılı İş Kanunu'nun 74. maddesine göre kadın işçilerin doğumdan önce 8 hafta ve doğumdan sonra 16 hafta olmak üzere toplam 24 hafta çalıştırılmaması esastır. Çoğul gebelikte (ikiz, üçüz) doğumdan önceki 8 haftalık süreye 2 hafta eklenir ve toplam izin 26 haftaya çıkar. Bu süre işçinin isteğine bırakılmış bir hak değil, kanunun koyduğu bir çalışma yasağıdır.

Doğum sonrası izin, 1 Mayıs 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 7578 sayılı Kanun ile 8 haftadan 16 haftaya çıkarıldı. Aynı değişiklik memurlar için de yapıldı ve SGK'nın ödediği analık ödeneği süresi de yeni sürelere uyarlandı.

Doğuma kadar çalışmak mümkün mü?

Sağlık durumu uygunsa ve doktor raporuyla onaylanırsa kadın işçi, doğumdan önceki son 2 haftaya kadar işyerinde çalışabilir (7578 sayılı Kanun'dan önce bu süre 3 haftaydı). Bu durumda doğum öncesinde kullanmadığı süre, doğum sonrasındaki izne eklenir. Böylece toplam izin süresi değişmez; yalnızca izin bebeğin doğumundan sonraya kaydırılmış olur. Aracımızda "Doğuma kaç hafta kala izne çıkacaksınız?" seçeneği bu durumu hesaplar.

Erken doğum hâlinde de doğumdan önce kullanılamayan süre doğum sonrası izne eklenir. Doğum geç gerçekleşirse doğum sonrası 16 haftalık süre yine tam olarak kullanılır.

İzin başlangıcı = Tahmini doğum tarihi − Doğum öncesi izin (8 hafta, çoğulda 10 hafta) Doğum sonrası izin = 16 hafta + Doğumdan önce kullanılmayan süre İşe dönüş = Doğum tarihi + Doğum sonrası izin

Örnek hesaplama

Tahmini doğum tarihi 10 Mart 2027 olan, tekil gebelikteki bir çalışanı düşünelim:

• Yasal süreyle izne çıkarsa izin başlangıcı: 10 Mart 2027'den 56 gün önce, yani 13 Ocak 2027
• Doğum sonrası 112 günlük (16 haftalık) iznin ardından işe dönüş: 30 Haziran 2027
• Toplam analık izni: 168 gün (24 hafta)

Aynı çalışan doktor onayıyla doğuma 2 hafta kalana kadar çalışırsa izni 24 Şubat 2027'de başlar. Kullanmadığı 6 haftalık (42 gün) süre doğum sonrasına eklenir, doğum sonrası izni 154 güne çıkar ve 11 Ağustos 2027'de işe döner. Toplam izin yine 168 gündür.

Doğum tahmini tarihten farklı bir günde gerçekleşirse süreler yeniden hesaplanır. 13 Ocak'ta izne çıkan aynı çalışan 24 Şubat 2027'de erken doğum yaparsa doğumdan önce 42 gün izin kullanmış olur; kullanamadığı 14 gün doğum sonrasına eklenir ve işe dönüş tarihi yine 30 Haziran 2027 olur. Doğum 17 Mart 2027'ye sarkarsa doğum sonrası 16 haftalık izin bu tarihten başlar, işe dönüş 7 Temmuz 2027'ye kayar ve toplam izin 175 güne çıkar. Doğum gerçekleştikten sonra araca gerçek doğum tarihini girerek kendi tarihlerinizi güncelleyebilirsiniz.

Doğum izni sonrasındaki haklar

• Yarım çalışma ödeneği: Analık izninin bitiminden itibaren birinci doğumda 60 gün, ikinci doğumda 120 gün, sonraki doğumlarda 180 gün boyunca haftalık çalışma süresinin yarısı kadar ücretsiz izin kullanılabilir. Çoğul doğumda bu sürelere 30 gün eklenir. Çalışılmayan süre için İŞKUR tarafından yarım çalışma ödeneği verilir.
• Altı aya kadar ücretsiz izin: İsteyen işçiye 24 haftalık (çoğul gebelikte 26 haftalık) analık izninin bitiminden sonra altı aya kadar ücretsiz izin verilir. Bu süre yıllık izin hesabında dikkate alınmaz.
• Süt izni: Bir yaşından küçük çocuğu olan kadın işçiye, çocuğunu emzirmesi için günde toplam 1,5 saat süt izni verilir. Bu süre günlük çalışma süresinden sayılır.
• Analık ödeneği: İzin süresince işverenden maaş alınmaz; doğumdan önceki bir yıl içinde en az 90 gün kısa vadeli sigorta primi bulunan sigortalıya SGK, günlük kazancın üçte ikisi oranında geçici iş göremezlik ödeneği öder.

İzin planlarken pratik ipuçları

• Raporları zamanında alın: Doğum öncesi izne çıkacağınız tarihte doktorunuzdan istirahat raporu alın. Doğuma 2 haftaya kadar çalışmak istiyorsanız "çalışmasında sakınca yoktur" raporunu da işvereninize teslim edin.
• İşvereninize yazılı bildirin: Planladığınız izin başlangıç tarihini ve doğumdan sonra kullanmak istediğiniz yarım çalışma ya da ücretsiz izin haklarını yazılı olarak bildirmek, bordro ve SGK işlemlerinin sorunsuz yürümesini sağlar.
• Kısmi süreli çalışma hakkı: Analık izni ve yarım çalışma süreleri bittikten sonra, çocuk mecburi ilköğretim çağına gelene kadar ebeveynlerden biri kısmi süreli çalışma talep edebilir.
• Evlat edinme ve koruyucu aile: Üç yaşından küçük bir çocuğu evlat edinenlere çocuğun aileye teslim edildiği tarihten itibaren analık izni kullandırılır. 7578 sayılı Kanun ile koruyucu aile olan işçiye de istemesi hâlinde 10 gün ücretsiz izin hakkı tanındı.

Bu araç İş Kanunu kapsamındaki işçiler içindir. Kamu görevlileri için süreler farklıdır. Mevzuatta değişiklik olursa "Yasal süreleri değiştir" bölümünden doğum öncesi ve sonrası süreleri güncelleyebilirsiniz. Kesin tarihler doktor raporuna ve SGK kayıtlarına göre belirlenir.

İlgili hesaplamalar

Hamileliğinizin kaçıncı haftasında olduğunuzu ve tahmini doğum tarihinizi gebelik haftası hesaplama aracıyla bulabilirsiniz. İzin süresince SGK'dan alacağınız ödemeyi rapor parası hesaplama aracıyla tahmin edebilir, tarihler arasındaki süreyi iki tarih arası gün hesaplama aracıyla kontrol edebilirsiniz.